پروژه های روستایی ابزارهایی برای توسعه روستایی هستند اجرای صحیح این پروژه ها می تواند عاملی برای توسعه مناطق روستایی باشد وعدم اجرای درست این پروژه ها به مانعی در راه توسعه روستایی تبدیل می شود انواع مختلفی از عمران روستایی وجود دارد كه به واسطه ی پروژه ها ی عمرانی محقق می شود كه می توان آنها را در 5 رسته ی كلی طبقه بندی نمود كه عبارتند از : عمران های زیر بنایی روستایی ، عمران كشاورزی ، عمران مربوط به امور دامپروری، عمران در زمینه اصلاح امور اجتماعی روستاها ودر زمینه صنایع روستایی ، اجرای صحیح پروژه های روستایی زمینه ساز توسعه ی مناطق روستایی است. با این وجود در بعضی از مناطق روستایی كشور عدماجرای صحیح این پروژه ها نه تنها باعث توسعه نشده بلكه مهاجرت روستاییان به شهر را تسهیل وتسریع نموده است به منظور افزایش اثرات پروژه های عمرانی در مناطق روستایی باید مشاركت روستاییان ونهادهای موجود در جامعه ی روستایی مانند شورای روستا وبازوی اجرایی آن یعنی دهیاری ها را مورد توجه قرار داد. بدون در نظر گرفتن این امر نمی توان توسعه یافتگی روستا ها را از طریق اجرای پروژه های عمرانی محقق ساخت انتظار می رود كه روستاها با اجرای صحیح پروژه های عمرانی به واسطه ی برخورداری از یك مدیریت محلی قوی ومشاركت روستاییان بتوانند توسعه نیافتگی موجود را تا اندازه ی زیادی به سمت توسعه یافتگی هدایت كنند


عمران روستایی وپروژه های عمرانی

تعاریف مختلفی از عمران روستایی ارائه شده است بعضی از این تعاریف برجنبه ای خاص از عمران روستایی مانند اقتصادی، اجتماعی وموارد دیگر تاكید داردگاهی اوقات عمران روستایی را بخشی از توسعه روستایی تعریف می كنند كه پروژه های زیر ساختی مناطق روستایی از قبیل راه سازی ، آب رسانی ، برق رسانی ، بهسازی بافت فیزیكی وتاسیسات رفاهی وخدماتی را شامل گردیده و زمینه را برای توسعه ی اقتصادی – اجتماعی فراهم می آورد یكی از مناسبترین وجامع ترین تعاریف موجود در زمینه ی عمران روستایی مربوط به آسایش (1374) می باشد وی معتقد است كه عمران روستایی بخشی از توسعه روستایی است كه پروژه های زیرساختی مناطق روستایی از قبیلراه سازی ، آب رسانی برق رسانی ، بهسازی بافت فیزیكی وتاسیسات رفاهی وخدماتی را شامل گردیده وزمینه را برای توسعه اقتصادی اجتماعی فراهم می آورد

با توجه به تعاریف ارائه شده در زمینه ی عمران روستایی می توان گفت كه عمران روستایی دامنه ی وسیعی از فعالیت ها را شامل می شود وسازمان ها ونهادهای مختلفی در روستا متولی پروژه های عمرانی هستند به طور كلی فعالیت های عمران روستایی را می توان به پنج دسته تقسیم كرد:

عمران های زیر بنایی روستایی: در این قبیل عمران ها فعالیت های موثر در آبادانی ونوسازی روستا از قبیل تامین آب آشامیدنی ولوله كشی ایجاد تاسیسات سالم سازی وبهسازی محیط روستا ، تامین وسایل تسهیل زندگی روستاییان ، كمك به خانه سازی روستاییان واحداث راه ها انجام می گیرد

عمران كشاورزی: (عمران زراعی): عمران كشاورزی عبارت است از حاصل خیز گرداندن محیط های زراعی كم حاصل به مدد ابزار زراعی وتكنیك نویی كه انسان ها می توانند در اختیار خود بگیرند. چنین عمرانی مشكلات اقتصادی واجتماعی ناشی از اضافه جمعیتی را كاهش داده وبه تولید زیاد در جهت جواب گویی به نیازهای غذایی وحتی صنعتی جمعیت ها می انجامد در این بخش از عمران روستایی توجه به فعالیتهای مفید در افزایش تولید كشاورزی وبهبود معیشت روستاییان مطرح است وبرنامه های مربوط به این نوع فعالیتها شامل عملیاتی از قبیل این موارد می باشد: تهیه ی آب برای مصارف كشاورزی ، تهیه ی زمین های قابل كشت ، تهیه ی وسایل كشاورزی ، تهیه ی عوامل افزایش دهنده ی محصولات مانند كودهای شیمیایی ، ایجاد عوامل ووسایل حفظ كننده ی نباتات ودام ها، ایجاد وسایل دامپروری ومرغداری وپرورش زنبور عسل وانواع ماهی، ایجاد تاسیسات كشاورزی ، تامین اعتبارات نقدی وجنسی ونظارت در مصرف این اعتبارات ، ایجاد وتوسعه ی صنایع روستایی در روستا و... به طور كلی عمران زراعی مطالعه ی مستقیم بر روی زمین است، چرا كه مطالعات انجام شده در اغلب كشورهای كمتر توسعه یافته ودر حال توسعه، شناسایی مسائل مربوط به كشاورزی را روی زمین الزامی می نماید

عمران در امور مربوط به دامپروری: عمران دامپروری به دنبال اصلاح نژادهای دام واستفاده از نژادهای خالص است درعمران دامپروری نژادهایی از دام مورد توجه است كه با شرایط اكولوژیكی محیط انطباق دارند عمران دامپروریفقط معطوف به دام نیست بلكه استفاده درست ومناسب از مراتع را نیز مورد توجه قرار می دهد مراتع طبیعی یكی از منابع اصلی تغذیه ی دام ها می باشند وباید درحفاظت ونگهداری آن ها كوشید وبا توجه به قدرت تولیدی كه دارند از آن ها بهره برداری نمود ایجاد محل نگهداری طبق اصول علمی برای دام ها نظیر اصطبل ها بهداشتی ، احداث سیلو برای خوراك زمستانی دام ها ، دستگاه های شیر دوشی، ایجاد تشكیلات مجهز دامپزشكی از كارهای دیگری است كه در یك واحد دامپروری علمی وپیشرفته لازم است.

عمران در زمینه ی اصلاح امور اجتماعیروستاها: در این بخش بیشتر به آموزش روستاییان رفاه وبهزیستی آن ها بیمه های روستایی وموارد مشابه تاكید می شود.

5-     عمران در زمینه صنایع روستایی : هم گام با عمران های زراعی ودامپروری می بایست در زمینه ایجاد صنایع كوچك روستایی وصنایع دستی از قبیل قالی بافی، گلیم بافی ، جاجیم بافی، ظروف سفالی ونظایر آن در روستاها اقدامات لازم انجام گیرد(زمردیان 1370) چنین صنایعی چون با شرایط جامعه ی روستایی سازگار بوده وروستاییان از حداقل آموزش های مناسب در این زمینه برخوردارند لذا بهتر می توانند خود را با این صنایع تطبیق دهند. درمقابل صنایع سنگین وغیر خودجوش مانند كارخانه های صنعتی چون با شرایط ویژگی های روستاییان وجامعه ی روستایی سازگار نبوده لذا نمی توانند تأثیر گذاری لازم را داشته باشند(كریمی 1389) میزان مشاركت روستاییان ودر راس آن مدیریت محلی در مراحل طراحی، اجرا، ارزیابی ونگهداری پروژه های عمرانی می تواند پیش بینی نسبتا دقیقی را از میزان موفقیت این پروژه ها ارائه نماید

نوشته شده در تاریخ چهارشنبه 4 مرداد 1391    | توسط: یوسف دیندار    |    |
نظرات()